Σε μία από τις ανεπίσημες συζητήσεις στον Λευκό Οίκο, ο Ντόναλντ Τραμπ έκανε γνωστό ότι οι ηγέτες της ΕΕ τον αποκαλούν «πρόεδρο της Ευρώπης».
Το σχόλιο προκάλεσε αντιδράσεις στις Βρυξέλλες, όπου αξιωματούχοι διαβεβαιώνουν ότι κανείς, από όσους γνωρίζουν, δεν αναφερόταν ποτέ στον Τραμπ με αυτόν τον τρόπο.
Το βέβαιο είναι ότι η ΕΕ στη ουσία στερείται ουσιαστικά ηγεσίας, που αμφισβητείται συνεχώς. Εναντίον της προέδρου της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν κατατέθηκε χθες πρόταση δυσπιστίας, η δεύτερη μέσα σε λίγες εβδομάδες.
Το σχόλιο του Τραμπ αποτυπώνει μια ενοχλητική πραγματικότητα: οι ηγέτες της ΕΕ έχουν ουσιαστικά προσφέρει στον Πρόεδρο των ΗΠΑ μια θέση στην κορυφή του τραπεζιού τους, γράφει το Politico.
Από τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ τον Ιούνιο, όταν ο Τραμπ αποκάλυψε ένα sms στο οποίο ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ και πρώην Ολλανδός πρωθυπουργός Μαρκ Ρούτε τον αποκαλούσε «μπαμπά», μέχρι τη συμφωνία εμπορίου ΕΕ-ΗΠΑ, όταν οι ηγέτες της ΕΕ συναίνεσαν σε μια συμφωνία τόσο άνιση υπέρ της Ουάσιγκτον που έμοιαζε με παράδοση, φαίνεται ότι ο Τραμπ έχει δίκιο.
Ποτέ από τη δημιουργία της ΕΕ ένας πρόεδρος των ΗΠΑ δεν άσκησε τόσο άμεση επιρροή στις ευρωπαϊκές υποθέσεις. Και ποτέ οι ηγέτες των 27 χωρών της ΕΕ δεν φάνηκαν τόσο πρόθυμοι να κολακεύσουν απελπισμένα έναν πρόεδρο των ΗΠΑ.
Να τον παρουσιάζουν ως μια αυθεντία που πρέπει να επαινείται, να φλερτάρεται, να του γλυκομιλούν και ποτέ να μην τον αντικρούουν ανοιχτά.
Η μαφιόζικη δομή
Ένα χαρακτηριστικό περιστατικό είναι η επίσκεψη Ευρωπαίων ηγετών στην Ουάσιγκτον για να ζητήσουν από τον Τραμπ να ασκήσει πίεση στον Βλάντιμιρ Πούτιν και να πείσει τον πρωθυπουργό Βίκτορ Όρμπαν να άρει το βέτο της Ουγγαρίας για την ένταξη της Ουκρανίας στην ΕΕ.
Αν και το αίτημα δεν απέφερε άμεσα αποτελέσματα, η ίδια η πρωτοβουλία επιβεβαίωσε τον ρόλο του ως διαμεσολαβητή ακόμη και στις εσωτερικές υποθέσεις της Ένωσης.
Ένας Ευρωπαίος διπλωμάτης, μιλώντας ανώνυμα, παρομοίασε την κατάσταση με μια «μαφιόζικη δομή», υπογραμμίζοντας το κλίμα εξαναγκασμού που έχει επιβάλλει ο Αμερικανός πρόεδρος .
Ιστορικά, η ΕΕ θεωρούνταν ρυθμιστική υπερδύναμη, ρόλος που της επέτρεπε να υπαγορεύει όρους σε πολυεθνικές εταιρείες και κυβερνήσεις. Ο πρώην πρέσβης των ΗΠΑ στην ΕΕ, Anthony Gardner, θυμίζει ότι στις διαπραγματεύσεις για τη διεθνή εμπορική συμφωνία TTIP τη δεκαετία του 2010, η Ουάσιγκτον έβλεπε την Ευρώπη ως ισότιμο εταίρο .
Νωρίτερα, το 2001 η Κομισιόν είχε μπλοκάρει την εξαγορά της Honeywell από την General Electric, παρά τις αμερικανικές αντιδράσεις .
Σήμερα, η εικόνα είναι διαφορετική. Η Κομισιόν εμφανίζεται φοβισμένη απέναντι στις ΗΠΑ, όπως αποδείχθηκε στην καθυστερημένη και χαμηλών τόνων ανακοίνωση προστίμου στην Google .
Ένας ανώτερος αξιωματούχος σχολίασε στο Politico ότι ο Τραμπ είναι πλέον «μέσα στον μηχανισμό» της ευρωπαϊκής διαδικασίας λήψης αποφάσεων . Στην εμπορική συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ, οι όροι που επιβλήθηκαν από τον Τραμπ περιγράφηκαν ως «βίαιοι και ταπεινωτικοί». Η διαπραγματεύτρια της ΕΕ, Sabine Weyand, αρνήθηκε ακόμη και να χρησιμοποιήσει τον όρο «διαπραγμάτευση» για τις συνομιλίες .
- Διαβάστε: Στέλιος Κούλογλου / Η λεόντειος συμφωνία μεταξύ του άγριου Ντόναλντ και της μικρής Ούρσουλα
Όσον αφορά τις ευθύνες, ο Gardner υποστηρίζει ότι η υποχώρηση της ΕΕ οφείλεται όχι μόνο στην Επιτροπή αλλά και στους ηγέτες κρατών-μελών, οι οποίοι ώθησαν την Κομισιόν να συμμορφωθεί με τις απαιτήσεις του Τραμπ.
Οι αρχιτέκτονες της ταπείνωσης
Τους αποκάλεσε «πραγματικούς αρχιτέκτονες» της ευρωπαϊκής ταπείνωσης, προειδοποιώντας ότι η έλλειψη αλληλεγγύης μπορεί να έχει μακροπρόθεσμες συνέπειες . Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Aντόνιο Κόστα, εξήγησε ότι η κλιμάκωση εμπορικών εντάσεων με τις ΗΠΑ, ενώ η ανατολική πτέρυγα της Ένωσης απειλείται, θα ήταν «απερίσκεπτη κίνηση» .
Ο Μάριο Ντράγκι, πρώην Ιταλός πρωθυπουργός και πρόεδρος της ΕΚΤ, τονίζει ότι η ΕΕ εξακολουθεί να αγνοεί τις συστάσεις της δικής του έκθεσης για ενίσχυση της ευρωπαϊκής κυριαρχίας. Υπενθυμίζει ότι η Ένωση πρέπει να μετατραπεί από «θεατή» σε «πρωταγωνιστή» για να ανταπεξέλθει στις τρέχουσες προκλήσεις.
Όμως η ανικανότητα της ηγεσίας στην ΕΕ είναι προφανής. Η προχθεσινή ομιλία της προέδρου της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, την οποία δίνει κάθε χρόνο για την κατάσταση της Ένωσης, αντιμετωπίστηκε με αδιαφορία ή και χλευασμό.
Η ανάληψη της ευρωπαϊκής προεδρίας από τον Τραμπ μοιάζει με μία από τις συνηθισμένες, αυτοαναφορικές υπερβολές του. Προς το παρόν έχει αναλάβει τη συμπροεδρία. Και βλέπουμε.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου