Σε «άγρια Δύση» εξελίσσεται ο τομέας μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων στη ναυτιλία, λόγω του πολέμου στο Ιράν, με έως και τετραπλάσιες χρεώσεις, αλλά και τις εταιρείες να εγκαταλείπουν κοντέινερ σε απομακρυσμένα λιμάνια, επικαλούμενες… τον «κανόνα του 19ου αιώνα», που τους επιτρέπει να αφήνουν τα κοντέινερ στο πλησιέστερο διαθέσιμο λιμάνι -ανεξαρτήτως απόστασης- με τον πελάτη να αναλαμβάνει τα έξοδα.
Έρχεται «τσουνάμι» ανατιμήσεων
Το κόστος μεταφοράς εμπορευμάτων διαρκώς αυξάνεται και αναπόφευκτα, όπως επισημαίνουν αναλυτές, αυτό θα μετακυλήσει και στις τιμές των προϊόντων που θα φτάσουν στα ράφια. Σε συνδυασμό με τις ανατιμήσεις στα καύσιμα, δημιουργείται ένα εκρηκτικό κοκτέιλ, καθώς ένα νέο πληθωριστικό «τσουνάμι» αναμένεται να χτυπήσει και την ελληνική αγορά.
Η βενζίνη έφτασε ήδη τα 2 ευρώ στην Αθήνα, ενώ στα σούπερ μάρκετ καταγράφονται αυξήσεις τιμών σε περισσότερους από 7.500 κωδικούς προϊόντων, με τα επώνυμα προϊόντα να έχουν μεσοσταθμικά άνοδο 1,8% και τα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας 3,3%. Επιμέρους, οι αυξήσεις με βάση τη σύγκριση των τιμών το τελευταίο δίμηνο είναι πολύ μεγαλύτερες, φτάνοντας σε κάποιες κατηγορίες προϊόντων όπως τα αλλαντικά σε έως και 22%.
Υπενθυμίζεται πως η κυβέρνηση σε μια προσπάθεια να δημιουργήσει «δίχτυ προστασίας» για τους καταναλωτές από το επερχόμενο κύμα ακρίβεια, ανακοίνωσε πλαφόν στο περιθώριο κέρδους, τόσο στα καύσιμα, όσο και στα σούπερ μάρκετ.
Συγκεκριμένα στον τομέα των καυσίμων -και τουλάχιστον μέχρι τις 30 Ιουνίου- οι εταιρείες απαγορεύεται να επιβάλλουν στην τιμή της βενζίνη ποσό μεγαλύτερο από τα 5 λεπτά ανά λίτρο σε σχέση με την τιμή που παραλαμβάνουν και τα πρατήρια απαγορεύεται να πωλούν πάνω από 12 λεπτά από την τιμή που προμηθεύτηκαν βενζίνη 95 οκτανίων και πετρέλαιο κίνησης. Για τα προϊόντα πρώτης ανάγκης (τρόφιμα και άλλα είδη) αποφασίστηκε πως αυτά δεν θα μπορούν να πωλούνται με μεγαλύτερο ποσοστό κέρδους ανά κωδικό από αυτό που είχε το 2025. Σημειώνεται πως το μέτρο αφορά βιομηχανία τροφίμων, χονδρεμπόριο, σούπερ μάρκετ και εμπορικές εταιρειών που διακινούν αυτά τα προϊόντα.
«Άγρια δύση» στη διεθνή ναυτιλία
Ναυλώσεις αναστέλλονται και πλοία αλλάζουν δρομολόγια, καθώς το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ έχει προκαλέσει ένα χάος στη ναυτιλία και οι επιθέσεις σε πλοία και λιμάνια συνεχίζονται από το Ιράν, ως αντίποινα στον πόλεμο που εξαπέλυσαν εναντίον του οι ΗΠΑ και το Ισραήλ. Σχεδόν το 90% των παγκόσμιων εμπορευμάτων μεταφέρεται δια θαλάσσης, με περίπου το 5% να διέρχεται από τα Στενά του Ορμούζ. Περίπου 3.200 πλοία έχουν εγκλωβιστεί στον Κόλπο λόγω των επιθέσεων.
Σύμφωνα με τους Financial Times, μεγάλοι ναυτιλιακοί όμιλοι, όπως η MSC, η Maersk, η CMA CGM και η Hapag-Lloyd, ενημέρωσαν τους πελάτες ότι διατηρούν το δικαίωμα να επικαλεστούν έναν κανόνα του 19ου αιώνα, που τους επιτρέπει να αφήνουν τα κοντέινερ στο πλησιέστερο διαθέσιμο λιμάνι με έξοδα του πελάτη.
Παράλληλα, τα κόστη μεταφοράς κοντέινερ έχουν αυξηθεί έως και τετραπλάσια σε ορισμένα δρομολόγια, λόγω ασφαλίστρων πολεμικού κινδύνου και επιβαρύνσεων καυσίμων. «Αυτή τη στιγμή επικρατεί πλήρης ασυδοσία», ισχυρίζεται Ντέιβιντ Όζαρντ, γενικός διευθυντής της εταιρείας μεταφορών John Mason International, προσθέτοντας ότι οι πελάτες αναγκάζονται να πληρώνουν τις επιπλέον χρεώσεις. «Αν δεν το κάνουμε, οι ναυτιλιακές παγώνουν τους λογαριασμούς μας και μας κρατούν όμηρους.»
Ο Χακάν Μπουλγκουρλού, απερχόμενος διευθύνων σύμβουλος της κατασκευάστριας οικιακών συσκευών Beko, υποστήριξε ότι οι ναυτιλιακές είναι «ουσιαστικά ένα ολιγοπώλιο» και «πολύ καιροσκοπικές». Η Beko είχε προστατευτεί από τις άμεσες αυξήσεις χάρη σε μακροπρόθεσμα συμβόλαια με ναυτιλιακές εταιρείες. Ωστόσο, οι διαταραχές στις εφοδιαστικές αλυσίδες έχουν δημιουργήσει μια «κατάσταση whack-a-mole», με τις επιπτώσεις στη Μέση Ανατολή να διαχέονται σε εύθραυστα εμπορικά δίκτυα.
Ο Φιλίπ Μπινάρ, γενικός εκπρόσωπος της Freshfel, της ευρωπαϊκής ένωσης του κλάδου φρέσκων προϊόντων, δήλωσε ότι ο τομέας του έχει πληγεί ιδιαίτερα, καθώς ο Μάρτιος είναι από τους μήνες αιχμής για εξαγωγές από την Ευρώπη προς τη Μέση Ανατολή. Τα ψυκτικά κοντέινερ μεταφέρονται όσο το δυνατόν πιο κοντά στην περιοχή και στη συνέχεια διοχετεύονται στις χώρες του Κόλπου μέσω χερσαίων μεταφορών.
«Αν φτάσεις στην Τζέντα, πρέπει μετά να βρεις χερσαία μεταφορά και αυτό δεν είναι εύκολο, υπάρχει μεγάλος ανταγωνισμός. Έπειτα πρέπει να περάσεις συνοριακούς ελέγχους, κάτι δύσκολο σε περίοδο αστάθειας», είπε ο Μπινάρ, προσθέτοντας ότι τα φρούτα συχνά απαιτούν ειδικά έγγραφα που πρέπει να τροποποιηθούν. «Το επιπλέον κόστος είναι τεράστιο», σημείωσε. Οι εταιρείες πρέπει να διαπραγματευτούν πόσο από αυτό θα μετακυλήσουν στον αγοραστή, αλλά τα περιθώρια κέρδους στα φρέσκα προϊόντα είναι εξαιρετικά χαμηλά.
Μεγάλες οι αυξήσεις στα ναύλα
Οι αυξήσεις στα παγκόσμια ναύλα ήταν μέχρι στιγμής περιορισμένες σε σύγκριση με την περίοδο της πανδημίας. Για παράδειγμα, τα ναύλα μεταξύ Σαγκάης και Βόρειας Ευρώπης αυξήθηκαν κατά 11% στα 1.618 δολάρια ανά κοντέινερ 20 ποδών (TEU) την περασμένη εβδομάδα, πολύ χαμηλότερα από τα σχεδόν 8.000 δολάρια της περιόδου Covid, σύμφωνα με την Clarksons Research.
Ωστόσο, τα ναύλα προς τον Κόλπο έχουν εκτοξευθεί. Ο Κρεγκ Ράιλι, διευθύνων σύμβουλος της Dubai Arabian Shipping Agency, δήλωσε ότι ένα τυπικό κοντέινερ με οικοσκευές από το Ηνωμένο Βασίλειο προς το Τζέμπελ Άλι κόστιζε περίπου 1.500 δολάρια, ενώ πλέον αγγίζει τα 6.000.
Πέρα από αυτό, το πρόσθετο κόστος χερσαίων μεταφορών, αποθήκευσης, λιμενικών χρεώσεων και εισαγωγικών τελών σημαίνει ότι «το απρόβλεπτο επιπλέον κόστος μπορεί εύκολα να φτάσει σε τετραψήφια ποσά ανά κοντέινερ πάνω από την αρχική προσφορά». Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι πελάτες αναφέρουν ότι η κατάσταση είναι χειρότερη από την περίοδο Covid, καθώς η περιοχή του Κόλπου είναι ουσιαστικά κλειστή.
Οι έκτακτες επιβαρύνσεις καυσίμων, λόγω της εκτόξευσης των τιμών bunker fuel εξαιτίας της πίεσης στην προσφορά πετρελαίου, έχουν επίσης αυξήσει το κόστος. Ναυτιλιακές όπως η Maersk, η CMA CGM, η Hapag-Lloyd και η MSC έχουν προσθέσει επιβαρύνσεις από 160 έως 400 δολάρια ανά TEU για μακρινά δρομολόγια που ξεκινούν αργότερα αυτόν τον μήνα, ώστε να αντισταθμίσουν το αυξημένο κόστος καυσίμων.
Tα ναύλα πλοίων μεταφοράς κοντέινερ βρίσκονται επίσης στα υψηλότερα επίπεδα από την περίοδο Covid, καθώς η ανάγκη για αλλαγή δρομολογίων έχει αυξήσει τη ζήτηση, σύμφωνα με την Clarksons.
Ο Λαρς Γιένσεν, διευθύνων σύμβουλος της συμβουλευτικής Vespucci Maritime, δήλωσε στη Financial Times ότι οι επιβαρύνσεις καυσίμων συνήθως καθορίζονται ανά διαδρομή, ανάλογα με την απόσταση και το μέγεθος του πλοίου, αλλά σε αυτή την περίπτωση οι εταιρείες επέβαλαν οριζόντιες χρεώσεις σε όλα τα δρομολόγια.
Η Hapag-Lloyd ανέφερε ότι βρίσκεται σε «συνεχή επικοινωνία» με τους πελάτες της για να εξηγήσει τις χρεώσεις, οι οποίες καλύπτουν τον πολεμικό κίνδυνο, τις τιμές καυσίμων και μια πρόσθετη «έκτακτη επιβάρυνση» για φορτία από και προς την Ερυθρά Θάλασσα, λόγω «απρόβλεπτης αύξησης λειτουργικού κόστους».
«Η αναδιάρθρωση της εφοδιαστικής αλυσίδας καυσίμων, η αλλαγή δρομολογίων πλοίων και η έλλειψη εξοπλισμού συμβάλλουν σε πρόσθετα βραχυπρόθεσμα και ενδεχομένως μακροπρόθεσμα κόστη», ανέφερε και η Maersk. Η διάρκεια του ταξιδιού και τα σημεία συμφόρησης στα λιμάνια της περιοχής αυξάνουν το κόστος και τις δυσκολίες, συμπλήρωσε και η γαλλική CMA CGM.
https://www.ieidiseis.gr/oikonomia/719986/agria-dysi-stin-emporiki-naytilia-ektoxeyontai-ta-kosti-metaforas-akrivainoyn-ta-proionta/
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου